De Kommen Maastricht
In februari 2021 staat een persfoto te koop bij een online handelaar in militaria. De foto heeft als titel ‘Landstormkorps Limburgsche Jagers’ en lijkt heel erg op een foto uit het Limburgs Archief met dezelfde titel. De beide foto’s zijn niet gelijk. Klopt de titel wel?
Het is een dinsdagochtend in Maastricht; 20 juli 1915. Precies volgens afspraak, om 07:20 uur, rijdt De Koninklijke trein met zes wagons binnen op het nieuwgebouwde, nog ongeopende, ‘Station Maastricht’. De hoofdingang van het gebouw is speciaal voor H.M. Koningin Wilhelmina versierd met bloemen. De inwoners van Maastricht hebben de opdracht gekregen om de komst van Hare Majesteit niet al te uitbundig te vieren. Er woedt immers al bijna een jaar oorlog in Europa. Maar houd dat maar eens tegen!
De dag ervoor heeft De Koninklijke Stallen in Den Haag twee auto’s naar Maastricht over laten brengen en die staan gereed bij de hoofdingang van het treinstation. Na de ontvangst door de Commissaris van de Koningin, de militaire autoriteiten van Maastricht en overige notabelen, stappen zij en haar reisgezelschap in de auto’s om richting de Jekerkazerne te rijden.
De weg leidt vanuit de Stationsweg, de Kleine- en Grote Staat, via het Vrijthof en de Brusselschestraat naar de Jekerkazerne, aan de westzijde van Maastricht. Gisteravond is er, naast de twee auto’s, ook een dozijn rijpaarden van de Koninklijke Stallen overgebracht naar Maastricht. Bij de kazerne aangekomen stapt eenieder over op een rijpaard en zo wordt de reis vervolgd naar de Kommen.
Ten zuiden van Maastricht ligt het militaire exercitieterrein ‘De Kommen’; Koompe in de volksmond. Dit stuk grond was in vroeger tijden onderdeel van de inundatiewerken van Vesting Maastricht. In de 19e eeuw zijn de oude legergebouwen gesloopt ten behoeve van nieuwbouw. Daardoor is deze vlakte nu ideaal als exercitieterrein.
Als H. M. Koningin Wilhelmina op De Kommen is gearriveerd, presenteren de aanwezige troepen haar het geweer. Het militaire muziekkorps van het garnizoen speelt de ‘Generaal-Marsch’. Eerst defileert het Garnizoen Maastricht, terwijl hun commandant, luitenant-kolonel Bloem, naast de Koningin te paard zit. Achter Hare Majesteit zit de commandant van het Landstormkorps Limburgsche Jagers, kolonel Tielens. Als het Garnizoen Maastricht van het veld is, kijkt hij trots toe hoe zijn manschappen, 1.500 vrijwilligers van het Landstormkorps Limburgsche Jagers, kranig in de pas voor Hare Majesteit defileren.
De ‘Limburgsche Koerier’ van diezelfde dag schrijft: “H.M. scheen zeer tevreden over de houding van den Landstorm.”
Ooggetuigen
Dat het voor het Landstormkorps Limburgsche Jagers een bijzondere dag is, gekleed in hun net ontvangen uniformen, blijkt ruimschoots uit een passage van de hand van luitenant-kwartiermeester J.P. van Term, één van de oprichters van dit Landstormkorps:
“De eerste belangrijke gebeurtenis in ons korpsleven – we herinneren ons ze nog allen – was, toen we, tegelijk met het garnizoen Maastricht, geïnspecteerd werden door H. M. de Koningin, in de toen nog groene en in dalheuveling deinende Kommen te Maastricht. Wapens hadden onze manschappen nog niet, maar de uniformen wel; en wat hebben we, 1500 man sterk, in onze bronsgroene veldkleeding, met compagnieën in sectiekolonne uit de flank, kranig gedefileerd voor H. M., zoodat onze kolonel er trotsch op was, en de grijze infanterie haast jaloersch!…..”
Onderzoeksresultaat
Nu we de oude stukken zorgvuldig bestudeerd hebben, is de conclusie:
- De foto in het Limburgs Archief, die al jaren bekend was, is van het Garnizoen Maastricht; mannen mét ransel, wapen én vaandel.
- De foto, te koop in 2021, is van het Landstormkorps Limburgsche Jagers, toen zij hun wapens en vaandel nog niet in bezit hadden. Een allereerste foto van het ‘Landstormkorps Limburgsche Jagers’!
- Er staan onjuiste datums bij beide foto’s. Niet september 1914 of 31 juli 1915, maar 20 juli 1915 heeft het bezoek plaatsgevonden en zijn beide foto’s, kort na elkaar, genomen.
Gevolg H.M. de Koningin
Het gevolg van H.M. bestaat die dag o.a. uit:
- H.M. Koningin Wilhelmina
- Hofdame – Barones I.C. Sloet van Marxveld
- Commandant Garnizoen Maastricht Luitenant-kolonel J.F.T. Bloem
- Commandant Landstormkorps Limburgsche Jagers – Kolonel Ph.P.H. Tielens
- Commandant van de 2e Marechaussee Divisie – Majoor P. van Oort
- Adjudant van de Koningin, Generaal E.F.C.H.J. Baron van Tuyll van Serooskerken
- Sous-chef van het Militair Huis – Opperstalmeester C.A. Baron van Bentinck
- Ordonnans-officier- Jhr. C.L.H. Quarles van Ufford
Bronnen
- Historische Collectie Regiment Limburgse Jagers
- Limburgsche Koerier van 20 juli 1915
- Gedenkboek Limburgsche Jagers 1915-1925
- Historisch Centrum Limburg